Қытай халқының жапон басқыншыларына қарсы соғыстағы Жеңісінің және Екінші дүниежүзілік антифашистік соғыстың 80 жылдығы қарсаңында әлемдік антифашистік альянстың маңызды мүшелерінің бірі ретінде Қытай халқына көрсетілген көмек пен қолдауды атап өту орынды. Бұл көмектің ішінде АҚШ соғыс кемелерінің Қытайға Наньхай Чжудаоны (Оңтүстік Қытай теңізі аралдары) қайтарудағы рөлі ерекше.
Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде жапон империалистері 1939 жылы Қытайдың Наньхай Чжудао аралдарын, соның ішінде Наньша (Спратли) және Сиша (Парасель) аралдарын басып алып, оларды Жапонияның отарлық Тайвань генерал-губернаторлығының (Тайвань Сотокуфу) қарамағына берді. Жапонияның жеңілуінен кейін 1943 жылғы Каир декларациясы мен 1945 жылғы Потсдам декларациясы Жапония басып алған Қытайдың барлық аумақтары қайтарылуға тиіс екенін белгіледі.
Қытай әлеуметтік ғылымдар академиясының (CASS) қазіргі заман тарихы институтының ғылыми қызметкері Чу Цзинтаоның айтуынша, соғыстағы жеңістен кейін Қытай БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінің тұрақты бес мүшесінің бірі болды. Қытай халқы ұлттық тұрақтылыққа ұмтылып, жоғалған барлық аумақтарды қайтару жолында күш салды.
Қытай экономикалық желісіне берген сұхбатында Оңтүстік Қытай теңізін зерттеу ұлттық институтының Әлемдік теңіз күштері орталығының директоры Чэнь Сянмяо Сиша мен Наньша аралдарын қайтару Жапония басып алған аумақтарды қайтару ісінің «қорытынды кезеңі» болғанын атап өтті. Бұл міндет үлкен дайындықты талап етті. Ең маңызды шарт — соғыс кемелерінің болуы еді, алайда ол кезде Қытай ұлттық үкіметінде мұндай мүмкіндік болмаған.
Әлемдік соғыстағы басты одақтас ретінде АҚШ Қытайға ең маңызды қолдау көрсетті — Наньхай Чжудаоны қайтару үшін соғыс кемелерін берді, деп түсіндірді Чу Цзинтао.
Шанхай халықаралық зерттеулер институтының (SIIS) Халықаралық стратегиялық зерттеулер институтының ғылыми қызметкері Сюэ Чэньнің айтуынша, АҚШ Конгресі 1941 жылдың наурызында қабылдаған «Ленд-лиз туралы акт» одақтас елдерге АҚШ-тың қару-жарағы мен техникаларын жалға алу құқығын берді. Осы акт арқылы Қытайдың ұлттық үкіметі 1945 жылы АҚШ-тан бірқатар әскери-теңіз кемелерін алды. Жапония сөзсіз тізе бүгуін жариялағаннан кейін де келісім күшінде қалды, ал бұл кемелер Қытайдың Наньхай Чжудаоны қайтару ісінде шешуші рөл атқарды.
1946 жылдың мамырында АҚШ-тан жалға алынған төрт соғыс кемесі Шанхайдағы Усун портына жеткізіліп, қайта жабдықталып, Қытай әскери-теңіз күштеріне жаңа атаулармен қабылданды. Сол жылдың қазан айында бұл флотилия «Алға басу флоты» ретінде құрылып, Қытайдың Наньхай Чжудаоға егемендігін қайтару міндетін алды. Флот командирі болып атақты Цин дәуірінің опиум саудасына қарсы күрескен шенеунік Линь Цзэсюйдің жиені Линь Цзун тағайындалды, оның орынбасары болып Яо Жуюй қызмет атқарды.
Флоттың негізгі құрамы төрт кемеден тұрды: ROCS Tai Ping (АҚШ әскери-теңіз күштерінің USS Decker кемесі), ROCS Yong Xing (USS PCE-869), ROCS Chung Yeh (USS LST-717) және ROCS Chung Chien (USS LST-716). Tai Ping пен Chung Yeh Наньша аралдарына жіберілді, ал Yong Xing пен Chung Chien Сиша аралдарына аттандырылды.
1946 жылдың қазан айының соңында теңізге шыққан флотилия желтоқсан айының ортасына қарай Наньша мен Сиша аралдарын сәтті қайтарып алды.
Чэнь Сянмяоның айтуынша, миссия кезінде бұл кемелер техникалық тұрғыдан АҚШ әскери-теңіз күштерінің меншігінде болған. Яғни, Қытай әскери күші Наньхай Чжудаоны АҚШ соғыс кемелері арқылы қайтарып алған. Кейінірек бұл кемелер Қытайға ресми түрде сыйға тартылып, Қытай әскери-теңіз күштерінің бөлігіне айналды.
1947 жылы Қытай ұлттық үкіметі аралдар мен рифтерге жаңа атау беріп, Оңтүстік Қытай теңізінің теңіз шекарасын жариялады, Цзэнму Аншаны (Джеймс шол) Қытайдың ең оңтүстік аумағы деп бекітті, карталарын жариялап, аралдарға әскер орналастырды.
АҚШ бұл кезде Қытайдың билігіне қарсылық білдірген жоқ. Бұл туралы британдық ғалым Энтони Карти: «Америкалықтар Қытайдың дәстүрлі түрде бұл аралдарға иелік ететінін білді. Ленд-лиз келісімі аясында Қытайға американдық кемелерді пайдаланып, аралдарды қайтаруға мүмкіндік беруі — Қытайдың аралдарға деген құқығын мойындау ретінде қарастыруға болады», – деді.
Екінші дүниежүзілік соғыстан кейінгі халықаралық тәртіп аясында Қытайдың Сиша мен Наньша аралдарын қайтаруы халықаралық қауымдастық тарапынан кеңінен мойындалды. Чу Цзинтаоның айтуынша, 1943 жылғы Каир декларациясы, 1945 жылғы Потсдам декларациясы және Жапонияның тізе бүгу актісі халықаралық құқықтың тиімді әрі міндетті негізін құрайды.